PAG-IYAK SA HARAP NG PUBLIKO

PAG-IYAK

(Ni Edzer Lanuza / Ikalawang Labas)

IBA-IBA ang pag-iyak dahil sa pagkakaiba na rin ng kultura. Sa Japan, ang mga top manager na umiiyak sa harapan ng publiko ay nanghahanap ng pang-unawa at pagtanggap.

Sa panahon nang pag­lilibing sa mga Palestinian,  malakas nilang kinakatok ang mga kabaong at nagpapaputok sa ere sa kanilang labis na pagdadalamhati.

Maraming paraan ng agresyon, kapootan

Sinasabing abnormal ang pag-iyak sa publiko. Umiiyak at nagdadalamhati ang mga Palestinian sa kanilang mga tahanan. Umiiyak ang mga manlalaro pagkatapos ng pagkapanalo.

Hindi sila umiiyak dahil sa performance, pero dahil sa kanilang pagpupunyagi at sa lahat ng paghihirap. Hindi ba masama ang pag-iyak?

Ang kilalang kasabihan na ang pag-iyak ay mabuti o malusog ay hindi tama. Ang pag-iyak ay nakakapagod. Ang inhalation time sa pag-iyak ay sobrang maiksi kaya ang tibok ng puso ay tumataas hanggang sa 200 pulses kada minuto.

Tumataas din ang blood pressure ng 135 percent, na nauuwi sa pagbababa ng oxygen sa  dugo. Minsan, sumasakit pa ang iyong ulo at nagkakaroon ng problema sa mata.

Pag-iyak, di nakagiginhawa?

Ang pagpapahupa ay sanhi ng reaksyon ng iba. Kaya kung sa pag-iyak lamang ay hindi makabubuti. Ang katotohanan, napapayapa ang umiiyak dahil sa ibang tao na nakikinig o pag-aalaga para ito ay mapahinahon.

Pagkatapos, madalas na nakararamdam ng pagkapahiya ang isang umiyak.  Sa paglayo ng iba, lumalala ang nararamdaman nito kaysa dati.

Pagluha, proteksyon din?

Ang pag-iyak ay paglalabas ng mga luha o balon ng mga luha sa mga mata sa pagtugon sa isang emotional state, pain o sa physical irritation ng mga mata.

Ang kaligayahan, pagkagalit  o kalungkutan ay mga damdamin na nauuwi sa pag-iyak. Ang anyo ng pag-iyak ay inillalarawan bilang  “complex secretomotor phenomenon.”

Naipapakilala sa paglalabas ng mga luha mula sa la­crimal apparatus, nang walang anomang iritasyon sa ocular structures, nagbibigay ng ka­ginhawahan at pumoprotekta mula sa conjunctivitis.

Ang related medical term ay lacrimation, kung saan tumutukoy din sa non-emotional shedding of tears. May iba’t ibang uri ng pag-iyak, ang paghagulgol o paghikbi, pagluha o pagtangis, pagtaghoy, pagnguyngoy, paghiyaw at pag-iyak.

Sa paghikbi o paghibik, kadalasang may kasama itong isang set ng iba pang mga sintomas, tulad ng mabagal pero may erratic inhalation, paminsan-minsang pagtigil sa paghinga  at muscular tremor.

Isang neuronal connection sa pagitan ng lacrimal gland (tear duct) at sa areas ng human brain ang nag-uugnay sa emosyon ang naitatatag mula sa pag-iyak.

Maging Hayop ay Umiiyak

Samantala, pinagtalunan ng scientists kung tanging mga tao lang at hindi ang mga hayop ang naglalabas ng mga luha bilang pagtugon sa emotional states.

Isinulat ni Charles Darwin sa The Expression of the Emotions in Man and Animals, na inihayag sa kanya ng mga tagapangalaga ng Indian elephants sa London Zoo na ang mga elepante ay umiiyak dahil sa kalungkutan.

Sinasabing tanging tao lang ang may kakayahang lumuha subalit maging ang elepante rin ay lumuluha kapag sila ay malungkot.

May mga nagsasabing umiiyak ang kanilang alagang aso subalit ang totoo ay naglalabas lang sila ng pawis kapag mayroon silang puwing sa mata. (May karugtong)

Please follow and like us:

Related posts

Leave a Comment